Vasten tijdens het Passeerfeest?

De periode tussen Carnaval en Pasen was voor christenen een tijd van vasten gedurende 40 dagen. Ze vasten echter nauwelijks nog. Pasen staat tegenwoordig, net als in de Kersttijd, in het teken van luxe en overdadig eten en drinken. De Bijbelse Torah bepalingen voor Pésach leggen daarentegen allerlei beperkingen op. Ook in die zin is het Pésachfeest echt heel wat anders dan het christelijke Paasfeest. Maar zijn die Pésach bepalingen ook een vasten? Hoe zit dat?

Het mag bekend zijn dat het Bijbelse Pésachfeest over heel wat anders gaat dan het Paasfeest van de christenheid. Zo is het eerste Theocentrisch en het laatste is christocentrisch. Toch is het zo dat het Beriet Chadasjah (B”Ch) nieuwe Pésach elementen heeft in vergelijk met het Pésachfeest beschreven in de Tenach.

Op de eerste plaats natuurlijk het element van het verband tussen de fysieke verlossing van de heidense macht van Mitsrajim (Egypte) over de kinderen van Isra‘El met de spirituele verlossing van de zondemacht van satan over Gods volk[1]. Maar ook het laten passeren van Gods oordeel over Mitsrajim aan Isra‘El in het verleden en het laten passeren van Zijn oordeel over de mensheid aan Gods volk in het toekomstige eindoordeel.

Gedenkdagen
De Torah bepaalt dat het gedenken van Gods verlossingen moet gebeuren door zich te onthouden van bepaald zaken, namelijk:
• Jom Sjabbaton
Op de eerste plaats is er de verplichting de eerste en de laatste dag van de Pésachweek als een Jom Sjabbaton te vieren (Ex 12:16). Die twee dagen gelden dus vergelijkbaar[2] als op een gewone wekelijkse Sjabbat (Ex 20:10-11). Het gaat dus om onthouding van alle werkzaam- of bezigheden voor eigen gewin en het zich volledig richten op God.

• Ongezuurd/ongedesemd voedsel[3]
Onthouding van alle etenswaren en dranken waarin zetmeel zit of zuurdesem (Ex 12:17-18). Meest bekend is het zeven dagen lang eten van matsot (Jiddisch: matzes) in plaats van gedesemd brood.

Moeilijkheid van Pésachvieren
In een seculiere en heiden-christelijke wereld is het houden van de Jom Sjabbaton van het Pésachfeest geen eenvoudige opgave. Het is nu eenmaal in die wereld zo geregeld dat Pasen altijd op een zondag valt[4] en de dag erna[5]. Iemand die dus getrouw wil leven aan het B”Ch moet dus apart vrij nemen voor de Jom Sjabbaton van Pésach.

Als het over voedsel gaat is het zelfs nog moeilijker. Het is altijd al opmerkelijk hoe anti-Bijbels het voedsel en drank is dat in de winkels te koop is. Maar bij de inkopen voor Pésach blijkt in heel veel onverwachte voedselproducten zetmeel of zuurdesem verwerkt te zijn. Bijvoorbeeld in soepen, vleeswaren, sauzen, dranken, snoepjes en salades[6].

Ook hieromtrent gaat de regel op dat God het hart aanziet van de gelovige en ziet hoeveel moeite die doet om Pésach volgens de Torah te vieren.

Een vorm van vasten met Pésach?
Is het houden van de Torah bepalingen van Pésach op te vatten als een vasten voor God? Ja en nee. Wat het ‘nee’ betreft is het goed te onthouden dat Pésach een feest is. Er zal dan ook meer wijn worden gedronken dan normaal en andere lekkernijen, zoals dadels, pinda’s, appelmoes en schapenvlees.

De Pésach voedselbepalingen geven bewustheid van consumeren[7]. Niet in de zin van gezonder of beter voor de samenleving, maar in de zin van rekening houden met Gods specifiek Pésach torot op deze feestdagen.

Sommige mensen beweren dat matsot veel te licht verteerbaar zou zijn om daaruit voldoende dagelijkse bouwstoffen te verkrijgen. Deze gedachte is twijfelachtig en is slechts één week anders eten en drinken echt onverdraagbaar?

Betekenis van de Pésach Torah bepalingen

• Jom Sjabbaton
Pésach moet overdacht kunnen worden, want het is zoals hiervoor gesteld een herdenkingsfeest. Daarover is concentratie vereist. Dat kan niet op een gewone werkdag. Vandaar dat Pésach twee Jom Sjabbaton heeft; aan het begin ervan en aan het einde.

Daarnaast is er ook het collectieve aspect. Het is goed om Pésach samen met de geloofsgemeenschap begonnen worden door een samenkomst en zo moet het ook afgesloten worden aan het einde van de Pésachweek.

• Ongezuurd/ongedesemd voedsel en drank
Volgens rabbijnen staat zetmeel en zuurdeeg voor hoogmoed en God haat dat. Daarom zou dat op de hoge feesten en dus ook op Pésach volledig uitgebannen moeten zijn in Gods volk. Maar deze gedachtegang, hoe vroom ook, is niet echt wat de betekenis is van de verplichting om alleen ongezuurde/ongedesemde voedsel en drank te nuttigen tijdens Pésach.

Volgens de Bijbel konden de uit Mitsrajim vluchtende Isra‘Eliem alleen ongezuurd/ongedesemd voedsel en drank meenemen onderweg de woestijn in (Ex 12:39). In die zin staat het dus voor voedsel en drank van armoede (Deut 16:3). Beter nog: brood van verdrukking, omdat herdacht moet worden hoe de Isra‘Eliem als slaven werden verdrukt door de Mitsrajmiem (Dt 5:15; 15:15).

Maar het werd ook genoemd als voedsel en drank dat aan God geofferd mocht worden in de Tempel (Ex 29:2; Lev 2:4), hoewel Pésach van oorsprong geen Tempelfeest is[8]. Het is dus voedsel dat God heeft bepaald als geschikt om aan Hem geofferd te worden. Het alleen consumeren van ongezuurd/ongedesemd voedsel en drank vertegenwoordigt dus een bijzondere wijding aan God en het resoluut afwijzen en uitwerpen van alles wat tegen Zijn wil is (1 Kor 5:8).

Die wijding is ook terecht, want met Pésach worden de verlossingen van Gods oordeel herdacht. Het ongedesemd en ongezuurd eten en drinken drukt dus zeker een element van vrezen voor God uit, maar ook diepe dankbaarheid voor de verlossingen die Zijn volk heeft verkregen[9].

Het komt er voor vrome gelovigen dus op aan om zeven dagen strikt alleen ongezuurd/ongedesemd voedsel en drank te consumeren en dat kost moeite, kan ingewikkeld zijn en is zeker een vorm van ontzien van bijna al het voedsel en drank dat normaal dagelijks wordt genuttigd. Dat is dus zeker een speciaal dieet en kan in zekere zin als vorm van vasten worden opgevat. Zonder te vergeten verheugd en blij te zijn in wat God heeft gegeven aan Zijn volk.

Moet Pésach ook in het B”Ch gevierd worden?
Ja, want de talmiediem (leerlingen van de Here Jezus) vierden het (Mat 26:17) en er staat niet in de geschriften van het B”Ch dat dit Pésachfeest niet meer gevierd zou moeten worden in het B”Ch. Dat kan ook niet, want de gebeurtenissen van de veroordeling, het lijden, sterven en de opwekking van de Here Jezus vonden niet toevallig maar opzettelijk plaats rond de Pésachtijd[10]. Ook is Pésach een vast onderdeel van de Hoge Bijbelse feesten die een belangrijke plaats hebben in de Bijbelse Torah.

+++
[1] Het is zeer opmerkelijk dat de christenheid dit gedenken van Gods verlossing niet of amper kent. Als de christenheid iets met hun Pasen herdenkt dan zijn het de gebeurtenissen aan het einde van het aardse leven van de Here Jezus.
[2] Een wekelijkse Sjabbat ‘weegt’ natuurlijk zwaarder als een Jom Sjabbaton (m.u.v. die van Jom Kipoer). Vandaar dat als een Jom Sjabbaton (alleen de 1ste en de laatste dag) op een gewone Sjabbatsdag valt dit een ‘grote Sjabbat’ wordt genoemd.
[3] Sommigen Messiaanse gelovigen vatten het feest van de matsot op als een separaat feest naast Pésach, maar dat is natuurlijk overbodig.
[4] In strijd met de Bijbel, waarin de hoge feestdagen altijd zijn gekoppeld aan de maanstand en dus elk jaar op een andere weekdagen vallen.
[5] Opmerkelijk is dat Goede Vrijdag er maar bijhangt als een stiefkindje. Er is nu eenmaal een aversie tegen het geweld en bledvergieten van de marteldood en de opwekking uit de dood wordt in verband gebracht met de ontkiemende Lente en is een veel positiever onderwerp. Alleen zonder de marteldood van de Here Jezus ‘hangt’ Zijn opwekking ‘in het luchtledige’.
[6] Los van de Pésachbepalingen voor voedsel is veel van het bewerkte voedsel en dranken sowieso niet rein in Bijbelse zin, maar soms gaat de perverse heidense samenleving wel erg ver. Denk bijvoorbeeld aan melk in kippensoep of bloed als kleurstof dat verwerkt zit in voedsel of drank. Het lijkt er dan op dat dit opzettelijk anti-Bijbels is gemaakt.
[7] Zoals hiervoor gesteld is een bijkomstigheid dat weer herinnerd wordt dat het voedsel in de winkel niet altijd dat is wat Gods volk dagelijks zou moeten eten.
[8] Het is logischerwijs later onderdeel geworden van de eredienst in de Tempel.
[9] Helaas geeft de viering van Pésach in het Judaïsme (rabbinale Jodendom) een vertekend beeld, want die richt zich grotendeels op de gedeelde misvatting dat alles goed zou zijn tussen Isra‘El en God buiten de Here Jezus om. Daarnaast is er de decadente viering van Pasen door de heidenen, waarbij het alleen nog maar gaat om genieten; het vieren van de vruchtbaarheid van de Lente. Veel christenen zijn dit spoor helaas ook gaan volgen.
[10] Hetzelfde geldt voor de uitstorting van de Heilige Geest op Sjawoe’ot (het Wekenfeest).