Archeologie: Het Tempelplein is vol verrassingen

Zondag 3 augustus is het Tisja be’Av, de 9e van de maand Av, de dag waarop het Joodse volk treurt om de verwoes­ting van zowel de Eerste als de Tweede Tempel, en nog een aantal andere rampen die rond deze tijd van het jaar plaats­vonden.

Naar aanleiding hiervan brengen we in de voetsporen van Sergio en Rhoda een bezoek aan het tempelplein, een gebied waar altijd een zekere spanning heerst.

De Rotskoepel, die op een hoger plateau is gebouwd tijdens het begin van de moslim-heerschappij, is geen moskee maar een heiligdom voor de funderingssteen van de Tempel.
Terwijl tegenwoordig veel moslims ontkennen dat hier ooit een Joodse Tempel heeft gestaan, vermeldt een boekje van de WAQF uit 1924 ‘Its identity with the site of Solomon’s Temple is beyond dispute. This, too is the spot, according to universal belief, on which “David built there an altar unto the Lord, and offered burnt offerings and peace offerings”.

Bij herstelwerkzaamheden aan de vloer van de Rotskoepel zijn resten van oude muren gevonden, die onderdeel kunnen zijn geweest van de Tempel. Onder de Rotskoepel bevindt zich een grot, en daaronder mogelijk nog een diepere grot, verbonden met een tunnel.

De Gouden Poort, in de oostelijke muur, blijkt een imposant bouwwerk. Alle drie de monotheïstische religies hechten een grote betekenis aan deze poort. Sommige Joden geloven dat dit de poort is waardoor de Messias zal komen, in over­een­stem­ming met de profetie van Ezechiël. De Moslims geloven dat deze poort verbonden is met het laatste oordeel aan het einde der dagen. De Christenen geloven echter dat dit de poort is waardoor Jezus de Messias binnenkwam, rijdend op een ezel, de profetieën uit het Oude Testament vervullend, en dat Hij tijdens de Wederkomst terug zal komen, door deze poort binnen te gaan in de laatste dagen.
Om te verhinderen dat deze profetieën worden vervuld, hebben moslim-heersers de poort dicht­ge­met­seld, en er een begraaf­plaats voor aangelegd.
Volgens archeologisch onderzoek bevindt zich onder de huidige Gouden Poort de originele Shushan Poort, gebouwd onder Nehemia, zie Door deze poort wordt de Messiass verwacht.

De instorting van het dak van de Al Aqsa moskee in het jaar 1927, als gevolg van een zware aardbeving, noodzaakte tot versterking van de fundamenten en maakte archeologisch onderzoek mogelijk. Onder de vele vondsten was een mozaïek dat leek op een mozaïek in de Geboortekerk. Dit wijst op een eersder gebouw onder de Al Aqsa moskee, mogelijk een Byzantijnse kerk.
De houten steunbalken van het dak werden bij de renovatie verwijderd en onderzocht en gedateerd. Het blekencipressen en ceders uit Libanon, daterend uit de tijd van de Tweede Tempel, en enkele zelfs uit de tijd van de Eerste Tempel.